KONCEPCJA OBCHODÓW W 2017 ROKU SETNEJ ROCZNICY UTWORZENIA
„BŁĘKITNEJ ARMII” GENERAŁA JÓZEFA HALLERA

  1. WPROWADZENIE

4 czerwca 1917 roku, Prezydent Republiki Francuskiej Raymond Poincaré wydał dekret, w którym wyraził zgodę na utworzenie samodzielnych polskich jednostek wojskowych we Francji. Rok później, stanął na ich czele jeden z najwybitniejszych dowódców w dziejach Wojska Polskiego, gen. Józef Haller, dając tym samym początek Armii Polskiej, zwanej „Błękitną”. Zanim to jednak nastąpiło, żołnierze polscy wzięli już udział w różnych operacjach wojennych. Także po roku 1918. Rok później Wojsko to liczyło już 70 tys. żołnierzy przybyłych z całego świata. W czerwcu 1919 roku dotarł do Polski ostatni oddział tej armii – 1. Pułk Czołgów.

Pragniemy przypomnieć „Błękitną Armię” i jej dowódcę gen. Józefa Hallera, ponieważ Armia ta odegrała ważną rolę w utrwalaniu niepodległości odrodzonego Państwa Polskiego. Jej żołnierze walczyli o granice zarówno na zachodzie, jak i na wschodzie kraju,
a ich walka z bolszewicką Rosją jest najlepszym świadectwem patriotyzmu.

Setna rocznica utworzenia „Błękitnej Armii” jest najlepszą okazją, by podkreślić pamięć o roli sojuszniczych związków polsko-francuskich w przywracaniu pokoju w Europie po I wojnie światowej. Warto przypomnieć ponadto znaczenie emigracji polskiej, szczególnie tej ze Stanów Zjednoczonych i Kanady, skąd przybywali nasi rodacy, licznie zasilający szeregi polskiego wojska, którzy zapisali chlubną kartę w historii oręża polskiego.

Obchody tej rocznicy mają także swój aspekt społeczny i wychowawczy.

  1. GŁÓWNE ZAŁOŻENIA IDEOWE

Cykl wydarzeń organizowanych z okazji setnej rocznicy utworzenia „Błękitnej Armii” generała Józefa Hallera wpisuje się w koncepcję polityki historycznej, realizowanej przez Ministerstwo Obrony Narodowej. Jej nadrzędnym celem jest tworzenie pozytywnego przekazu historii Polski i to w aspekcie międzynardoowym. Koncepcja obchodów rocznicy będzie odnosić się do dokonań Wojska Polskiego w 1917 r. Dzięki zaplanowanym wydarzeniom przybliżone zostaną sylwetki Polaków, którzy przyczynili się do budowania potencjału wojskowego polskiej armii. Zaprezentowany zostanie również wysiłek zbrojny narodu polskiego podczas I wojny światowej, w tym przede wszystkim, formowanie Armii Polskiej we Francji. Ukazane zostaną działania Francuskiej Misji Wojskowej w USA, Wydziału Narodowego Polskiego Centralnego Komitetu Pomocy w Chicago, w tym jego Komisji Wojskowej, jak również Sokolstwa Polskiego – czyli organizacji, które prowadziły akcje polityczne i propagandowe, rekrutowały kandydatów do armii oraz edukowały kadry przyszłego wojska polskiego.

Wydarzenia planowane na 2017 rok będą stanowiły wstęp do planowanych na rok 2018 obchodów odzyskania przez Polskę niepodległości.

Ze względu na międzynarodowy charakter historii gen. Józefa Hallera, mamy szansę opowiedzieć o niej również we Francji. Wspominając dokonania generała i „Błękitnej Armii”, będziemy mogli podziękować za wsparcie udzielone Polsce podczas I wojny światowej, jednocześnie, podkreślając nasz wkład w walkę u boku państw Ententy. Niezależnie, o dokonaniach armii należy przypominać społeczeństwu amerykańskiemu
i kanadyjskiemu.

  1. CELE

Celem planowanych działań jest:

  • zwiększenie zainteresowania historią oręża polskiego w społeczeństwie, w tym szczególnie wśród młodego pokolenia;

  • upamiętnienie postaci wybitnego dowódcy i wielkiego patrioty, jakim był generał Józef Haller, w setną rocznicę powstania „Błękitnej Armii”;

  • przybliżenie międzynarodowej opinii publicznej roli, jaką Polacy odegrali podczas I wojny światowej oraz walki o odrodzenie niepodległego państwa polskiego;

  1. propagowanie historii Polski oraz wiedzy o „Błękitnej Armii” wśród Polonii francuskiej, amerykańskiej i kanadyjskiej oraz francuskiego, amerykańskiego
    i kanadyjskiego społeczeństwa.

  1. GRUPY DOCELOWE

  1. Młodzież szkolna i akademicka, w tym przede wszystkim uczniowie klas mundurowych i członkowie organizacji proobronnych;

  2. polskie i zagraniczne środowiska naukowe;

  3. pasjonaci historii, członkowie grup rekonstrukcji historycznej;

  4. przedstawiciele władz państwowych i środowisk wojskowych Francji, USA i Kanady;

  5. żołnierze Wojska Polskiego, ze szczególnym uwzględnieniem podchorążych uczelni wojskowych oraz żołnierzy Wojsk Obrony Terytorialnej;

  6. Polonia francuska, amerykańska i kanadyjska.

  1. FORMY I NARZĘDZIA

Podczas realizacji przedstawionych powyżej celów, mając na uwadze specyfikę zróżnicowanych grup docelowych, należy zdywersyfikować formy i narzędzia kierowanego do nich przekazu.

  • W celu dotarcia do środowisk naukowych, zostaną zorganizowane dwie konferencje naukowe (w Polsce i we Francji) pod tytułem: „Błękitna Armia i jej dowódca, gen. Józef Haller. Francja – Polska 1917-1920”. Ich zadaniem będzie przedstawienie międzynarodowej sytuacji politycznej w kontekście utworzenia we Francji Armii Polskiej, przedstawienie wsparcia Francji dla polskich dążeń niepodległościowych w czasie I wojny światowej, przedstawienie organizacji i struktury oraz dokonań bojowych Błękitnej Armii na polach bitew I wojny światowej we Francji i w wojnie Rosji bolszewickiej z Polską w latach 1919-1920, przedstawienie wpływu przybycia do Polski Błękitnej Armii na walki o granice państwowe, przedstawienie Błękitnej Armii i jej dowódcy w polskim przekazie historycznym, pokazanie znaczenia działań Polonii amerykańskiej i kanadyjskiej w utworzeniu Błękitnej Armii. Wśród prelegentów z Polski, Francji, Wielkiej Brytanii i USA znajdą się zarówno przedstawiciele środowiska naukowego, jak i wojskowi.

Program konferencji dopełni panel z udziałem historyków, dziennikarzy i publicystów zajmujących się popularyzacją historii w mediach i kształtowaniem pamięci historycznej społeczeństwa.

Konferencje planowane są na czerwiec i wrzesień 2017 r.

  • Utrwaleniu wystąpień prelegentów i poszerzeniu kręgu odbiorców zainteresowanych tematem „Błękitnej Armii” będą służyły materiały pokonferencyjne. Zostaną wydane
    w książce – po polsku, francusku i angielsku. Publikacja ta odznaczać się będzie bogatą ikonografią oraz wysokim standardem edytorskim. Oprawę konferencji wzbogaci wystawa planszowa przygotowana przez Centralną Bibliotekę Wojskową.

  • Istotnym punktem programu obchodów, skierowanym zarówno do środowisk naukowych, jaki i do pasjonatów historii, będą ekspozycje historyczne upamiętniające rocznicę powstania „Błękitnej Armii”.

W Polsce, wystawa główna – na Zamku Królewskim w Warszawie – dostępna będzie latem/jesienią 2017 roku.

Jednocześnie zostanie przygotowana specjalna ekspozycja, dedykowana dla publiczności francuskiej. Wystawa zostanie zorganizowana w Paryżu.

Na potrzeby obydwu wystaw przygotowane zostaną dwujęzyczne katalogi wystawowe.

  • Kolejnym punktem obchodów rocznicowych będzie przygotowanie filmu dokumentalnego inscenizowanego, pod honorowym patronatem Ministra Obrony Narodowej Antoniego Macierewicza. W filmie, za pomocą materiałów archiwalnych (m.in. wykorzystane zostaną materiały z archiwum Stowarzyszenia Polskich Kombatantów w USA) i inscenizacji, przybliżona zostanie historia „Błękitnej Armii”. Film powstanie w wersji językowej polskiej i francuskiej. Emisja filmu planowana jest w TVP
    w tym TVP 3, TVP Polonia i TVP Historia oraz na jednym z kanałów telewizji francuskiej.


Materiał filmowy przygotowany będzie w formie atrakcyjnej dla młodego widza, z możliwie jak największym wykorzystaniem filmów dokumentalnych, inscenizacji historycznych, elementów grafiki komputerowej i efektów specjalnych. Narracja będzie prosta i jasna w odbiorze, jednocześnie barwna i pobudzająca zainteresowanie tematyką. W celu podniesienia wartości merytorycznych przeprowadzone zostaną konsultacje naukowe i techniczne z wybitnymi historykami.

  • Kulminacja obchodów rocznicowych przypadnie na czerwiec (wydanie dekretu
    o utworzeniu „Błękitnej Armii” we Francji). 4 czerwca, w rocznicę śmierci gen. Józefa Hallera, na płycie Grobu Nieznanego Żołnierza w Warszawie, pod Pomnikiem Czynu Zbrojnego Polonii Amerykańskiej w Warszawie, na grobie generała w Krakowie oraz w miejscach pamięci związanych z Błękitną Armią zostaną złożone wieńce i zapalone znicze.


Tego samego dnia kwiaty zostaną złożone również przed Łukiem Triumfalnym w Paryżu.

Ponadto, w tym samym terminie, w wybranych kościołach w Polsce oraz w Paryżu, odbędą się uroczyste Msze św. w intencji generała i jego żołnierzy.

  • 4 czerwca 2017 r. na Placu Marszałka Józefa Piłsudskiego w Warszawie zorganizowany zostanie festyn historyczny pt. „Polskie drogi do niepodległości” upamiętniający utworzenie Armii Polskiej we Francji oraz inne polskie formacje walczące na frontach
    I wojny światowej. Wezmą w nim udział rekonstruktorzy polskich i zagranicznych oddziałów historycznych z lat 1914-1918. Zorganizowane będą też pokazy (statycznych
    i dynamicznych) grup rekonstrukcyjnych ukazujących ważne wydarzenia historyczne, wyszkolenie, uzbrojenie i umundurowanie żołnierskie, postacie wybitnych polskich polityków i dowódców wojskowych. Podczas festynu wystąpi też Reprezentacyjny Zespół Artystyczny Wojska Polskiego, orkiestry wojskowych oraz artyści z klubów wojskowych.

  • W sąsiedztwie Ambasady Francji w Warszawie odsłonięta zostanie tablica upamiętniająca byłego premiera Francji, kawalera Orła Białego, Georges’a Clemenceau.

  • Kolejną ważną datą w programie obchodów będzie 17 czerwca – Święto Wojsk Pancernych i Zmechanizowanych, które obchodzone jest na pamiątkę przybycia do kraju 1. Pułku Czołgów Armii Polskiej we Francji. Podczas obchodów święta należy podkreślić jego genezę i historyczne tradycje orężne.

  • Wyjątkową okazją do podkreślenia rangi obchodów rocznicy będą święta narodowe (polskie i francuskie). W centralnej paradzie wojskowej organizowanej z okazji święta Wojska Polskiego wezmą udział grupy rekonstrukcyjne odtwarzające pododdziały „Błękitnej Armii” oraz zaproszona zostanie kompania honorowa Armii Francuskiej. Analogicznie, wcześniej w defiladzie organizowanej 14 lipca na Polach Elizejskich w Paryżu, weźmie udział Kompania Reprezentacyjna Wojska Polskiego.

  • W wybranych miastach Polski (m.in. Warszawa, Poznań, Toruń, Łódź, Władysławowo) zostaną zorganizowane koncerty plenerowe Reprezentacyjnego Zespołu Artystycznego Wojska Polskiego, orkiestr wojskowych oraz amatorskich zespołów z klubów wojskowych. Podczas występów będą prezentowane utwory patriotyczne, związane
    z „Błękitną Armią”, walką o odzyskanie niepodległości podczas I wojny światowej oraz popularne pieśni i piosenki żołnierskie.

  • Powstanie książka popularno-naukowa, w przystępnej formie, prezentująca informacje
    na temat dyplomatycznych aspektów powstania Armii Polskiej we Francji, formowania polskich oddziałów nad Sekwaną, organizacji oddziałów „Błękitnej Armii”, bilansu wysiłków organizacyjnego i szkoleniowo-wychowawczego, sylwetek wybitnych polityków i żołnierzy oraz kultywowania dziedzictwa i tradycji w wojsku II RP
    i współcześnie. Publikacja powinna cechować się wysokim standardem edytorskim
    i zawierać bogaty materiał ilustracyjny.

  • Przedsięwzięciem dedykowanym młodzieży będzie program edukacyjny skierowany
    do szkół. Dla wszystkich placówek zostanie przygotowany materiał do przeprowadzenia zajęć na temat gen. Józefa Hallera i jego roli w odzyskaniu przez Polskę niepodległości. W sposób szczególny zostaną potraktowane szkoły noszące imię generała oraz Armii Polskiej we Francji, w których będą odbywały się prelekcje i wystawy okolicznościowe. Ponadto zostaną przygotowane gry planszowe, karciane i miejskie dedykowane młodzieży szkolnej.

  • Zorganizowany zostanie I Zlot Pamięci dla klas mundurowych pn. „Zaślubiny Polski
    z morzem – gen. Józef Haller”. Odbędzie się on w Pucku i będzie stanowił atrakcyjną formę wypoczynku dla młodzieży, połączoną z edukacją historyczną oraz kształtowaniem postaw patriotycznych. Uczestnicy Zlotu zapoznają się z tradycjami oraz współczesnymi zadaniami Marynarki Wojennej RP. Realizacja projektu przypadnie na luty.

  • Kolejnym przedsięwzięciem skierowanym do młodzieży szkolnej będzie internetowy konkurs wiedzy o „Błękitnej Armii” i jej dowódcy.

  • Zorganizowane zostaną konkursy na najlepszą pracę plastyczną, fotograficzną oraz film (krótka forma do 5 minut) o tematyce związanej z rocznicą.

  • W celu dotarcia do szerokich kręgów społecznych, w wybranych lokalizacjach zostaną zaprezentowane wystawy planszowe poświęcone historii Armii Polskiej we Francji
    i odzyskaniu niepodległości. Wystawy odbędą się m.in. w Warszawie, Krakowie, Poznaniu, Toruniu, Władysławowie i Łodzi.

  • W ramach obchodów uruchomiona zostanie okolicznościowa stacja krótkofalarska
    (z okolicznościowym znakiem wywoławczym i kartą QSL).

  • Ministerstwo Obrony Narodowej przygotuje specjalną odznakę jubileuszową, upamiętniającą setną rocznicę powstania „Błękitnej Armii”, którą zostaną wyróżnieni przedstawiciele władz zagranicznych środowisk kombatanckich, naukowych, zaangażowanych w kultywowanie polskich tradycji orężnych oraz w pogłębianie relacji polsko-francuskich.

  • Mennica Polska wybije okolicznościowe monety poświęcone „Błękitnej Armii”.
    Poczta Polska wydrukuje okolicznościowe znaczki poświęcone „Błękitnej Armii”.

  • Aby organizowane przedsięwzięcia miały właściwą oprawę medialną, opracowane zostaną informacje prasowe, które będą rozsyłane do mediów. Planowane są też relacje w radio, Internecie i tv, kampanie informacyjno-promocyjne (spoty).

  • Jedną z form i narzędzi, które posłużą do przekazu treści i wartości związanych
    z gen. Józefem Hallerem i „Błękitna Armią” będą przedsięwzięcia kulturalne, organizowane w WP na szczeblu centralnym (m.in. Festiwal Twórczości Dziecięcej WP, konkurs historyczno-plastyczny, „Manewry Artystyczne Wojska Polskiego”, „Military Art”) oraz lokalnym, organizowanym w jednostkach wojskowych i związkach taktycznych.

  1. PODMIOTY REALIZUJĄCE KONCEPCJĘ

Odpowiedzialnym za nadzór nad właściwym przygotowaniem i koordynację realizacji koncepcji obchodów jest Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Obrony Narodowej
prof. dr hab. Wojciech Fałkowski. Podmiotem wiodącym w realizacji działań merytorycznych wynikających z koncepcji jest Departament Edukacji, Kultury i Dziedzictwa.

Ponadto, ze strony Ministerstwa Obrony Narodowej, w realizację koncepcji zaangażowane będą:

– Dowództwo Garnizonu Warszawa,

– Centralna Biblioteka Wojskowa,

– Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie,

– Muzeum Sił Powietrznych w Dęblinie,

– Muzeum Wojsk Lądowych w Bydgoszczy,

– Muzeum Marynarki Wojennej w Gdyni,

– Wojskowy Instytut Wydawniczy,

– Wojskowe Centrum Edukacji Obywatelskiej,

– Reprezentacyjny Zespół Artystyczny Wojska Polskiego.

W realizację koncepcji zostaną włączeni również partnerzy społeczni (m.in. organizacje pozarządowe, grupy rekonstrukcyjne, placówki światowe, samorządy oraz placówki muzealne w tym m.in. Muzeum „Hallerówka” we Władysławowie, Zamek Królewski w Warszawie).

Niezbędne będzie nawiązanie współpracy z Ministerstwem Obrony Republiki Francuskiej, Ambasadą Republiki Francuskiej w Warszawie, Musée de l’Armée – L’Hôtel des Invalides w Paryżu oraz pomoc i wsparcie Ambasady Polskiej w Paryżu.

Nawiązana również zostanie współpraca ze środowiskami Polonii Amerykańskiej i Kanadyjskiej.

  1. FINANSOWANIE

Realizacja przedsięwzięć zostanie sfinansowana w ramach posiadanych środków budżetowych jednostek i komórek organizacyjnych resortu obrony narodowej.

Wybrane narzędzia zostaną przygotowane przez partnerów społecznych ze środków Ministerstwa Obrony Narodowej w formie dotacji celowej na realizację zadań publicznych z zachowaniem procedur określonych w Ustawie z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie. Organizacja ubiegająca się o realizację zadania publicznego ze środków Ministerstwa Obrony Narodowej, musi prowadzić działalność statutową w zakresie objętym wsparciem. Z kolei podstawą ubiegania się o dotację, jest złożenie oferty realizacji danego zadania, zgodnie z Otwartym Konkursem Ofert.

Aktualizacja: Przewiduje się możliwość uzupełnienia koncepcji o inne zadania realizowane w resorcie obrony narodowej, na rzecz Departamentu Edukacji, Kultury i Dziedzictwa.

  • Generał Józef Haller


    Na stronie ukazujemy sylwetkę, dorobek i spuściznę, jaką pozostawił następnym pokoleniom jeden z najwybitniejszych dowódców w historii Polski. Na mocy uchwały Senatu RP z dnia 4.11.2016 R. obchodzimy rok Generała Józefa Hallera. To właściwy moment na wyciągnięcie z lamusa historii nieco zapomnianego Błękitnego Generała, bowiem jego przesłanie jest ponadczasowe i nadal aktualne. Życie Generała Józefa Hallera i jego dorobek stanowi inspirację dla wszystkich tych, którzy mają ambicję być nowoczesnymi Polskimi Patriotami XXI wieku. Niniejsza strona służy także ukazywaniu działań i przedsięwzięć realizowanych przez środowiska, które odwołują się do spuścizny Błękitnego Generała.

    Polecamy


    Biografia, Błękitna Mapa, Kalendarium Obchodów roku Gen. Hallera, Zdjęcia, Filmy.

    • Arts of Global Africa

    • Decorative Art

    • Decorative Art

    • American Art

    • Gardens

    • Gardens

    • Arts of Canada Arts of Asia

    • War History

    • War History

    • Classical Art

    • Kings of History

    • Kings of History

    • German Arts

    • German Arts